Najveći evropski kopneni sisar vratio se sa ivice izumiranja. Evropski bizon se vraća širom kontinenta, donoseći sa sobom bogatstvo koristi za prirodu. Nekada široko rasprostranjen, najveći evropski kopneni sisar doveden je na ivicu izumiranja početkom 20. veka zbog lova i gubitka staništa.
Danas se krda mogu naći u Ujedinjenom Kraljevstvu, Rumuniji, Nemačkoj, Švajcarskoj, Poljskoj, Belorusiji i Litvaniji.
Povratak evropskog bizona
Evropski bizon, ili zubr, nekada je nastanjivao veći deo evropskog kontinenta pre nego što su populacije uništene lovom. Kada je poslednji divlji evropski bizon ubijen na Kavkazu 1927. godine, manje od 60 jedinki je preživelo u zoološkim vrtovima i privatnim parkovima, prema organizaciji Rewilding Europe, posvećenoj obnavljanju prirodnih staništa, prenosi Euronews.
Evropski bizoni su počeli ponovo da se uvode u divljinu već 1950-ih godina i postali su jedna od najuspešnijih priča o oporavku divljih životinja u Evropi.
Tokom poslednjih 10 godina, procenjeni broj slobodno živećih evropskih bizona porastao je sa 2.579 na 7.000 jedinki, pri čemu se najveća krda nalaze u Belorusiji i Poljskoj.
Napori organizacije Rewilding Europe doveli su do toga da više od 100 evropskih bizona danas slobodno luta južnim Karpatima u Rumuniji, dok su Rodopske planine u Bugarskoj od 2019. godine dom maloj, ali rastućoj populaciji prvi put da ova životinja slobodno živi tamo još od srednjeg veka.
Bizoni povećavaju biodiverzitet u šumama Ujedinjenog Kraljevstva
Ponovno uvođenje bizona u Evropu ima i širi pozitivan uticaj na životnu sredinu.
U Ujedinjenom Kraljevstvu, krdo je ponovo uvedeno u šume Blean Woods u Kentu 2022. godine. Samo nekoliko godina kasnije, već imaju „veliki uticaj“, rekla je za list The Independent konzervatorka Hana Makins.
Ove životinje pomažu obnovu šuma i upravljaju staništima za druge vrste tako što pasu, ruše stabla, skidaju koru i prave kupke u prašini. Time se povećava biodiverzitet i obnavljaju složeni ekosistemi, čineći okruženje otpornijim na klimatske promene.
Makins kaže da je efekat već primetan.
„Šetajući kroz to područje, imamo mnogo više svetlosti na šumskom tlu, rastu vrste koje ranije ne bi mogle da rastu jer je bilo toliko gusto drveća, paprati i kupina“, rekla je.
„Bizon mostovi“, od kojih su dva već postavljena, a još dva će biti izgrađena do kraja godine, trebalo bi da omoguće krdu pristup mnogo većem delu šume.
Bizoni u Rumuniji pomažu u hvatanju ugljenika
Nakon što su nestali iz Rumunije pre više od 200 godina, organizacije Rewilding Europe i WWF Rumunija ponovo su uvele bizone u Karpate 2014. godine. Studija sa Univerziteta Yale iz 2024. godine sugeriše da ovi veliki biljojedi mogu igrati ulogu u ublažavanju efekata klimatskih promena.
Krdo od 170 jedinki potencijalno pomaže u hvatanju i skladištenju ugljenika koji bi inače godišnje emitovalo do 84.000 prosečnih američkih automobila na benzin. To postižu kombinacijom ravnomernog ispašivanja travnjaka, recikliranja hranljivih materija koje đubre zemljište, širenja semena i zbijanja zemljišta kako bi se sprečilo oslobađanje ugljenika.
Istraživači navode da je njihovim evolucijskim razvojem zajedno sa ovim ekosistemom tokom miliona godina njihov nestanak narušio delikatnu ravnotežu, što je dovelo do oslobađanja ugljenika.
Autori izveštaja ipak napominju da njihova procena može biti i do 55% veća ili manja. Viša procena odgovara emisiji oko 84.000 američkih automobila godišnje, dok je srednja vrednost oko 43.000 automobila.
Bizoni u Holandiji donose korist pticama pevačicama
U Holandiji, bizoni na iznenađujući način pomažu pticama pevačicama tokom sezone gnežđenja.
U nacionalnom parku Zuid-Kennemerland, ptice pevačice koriste zimsku dlaku koju krdo odbacuje u proleće za pravljenje svojih gnezda.
Prema organizaciji Wisentproject Kraansvlak, koja upravlja ovim područjem, dlaka bizona je poželjna jer je mekana i vunasta, pruža dobru izolaciju i održava temperaturu za jaja.
Navodi se da studenti primenjene biologije sada istražuju da li ovaj materijal za gnežđenje utiče na uspešnost razmnožavanja ptica.
Foto: Freepik/wirestock
